|

MULA PAMANTASAN PATUNGONG LANSANGAN: Pagtatasa sa Unang Termino ni UP Diliman Chancellor Michael Tan

chancy

Photo by Dylan Reyes

Camille Guadalupe Lita

Tangan muli ni Chancellor Michael Tan ang sulo ng UP Diliman sa muling pagkakaluklok bilang chancellor. Batbat ng balakid ang landas na tinahak nito, mula sa mga tangkang pagliko tulad ng pagbabago ng General Education (GE) Curriculum at akademikong kalendaryo, hanggang sa sunud-sunod na sunog sa mahahalagang gusali tulad ng Faculty Center (FC), College of Arts and Sciences Alumni Association (CASAA) Food Center, at Alumni Center.

Sa paglingon sa kaniyang mga hakbang, nanatili ang tindig ni Tan sa kapakanan ng unibersidad at ang liderato nito na paglingkuran ang sambayanan. Tangan ang sulo kahanay ang komunidad ng UP, mainit nitong tinanggap ang pambansang minorya sa nakaraang Lakbayan. Pasulong ding hinarap ni Tan ang iba’t ibang isyu ng lipunan sa paglahok nito sa mga mobilisasyon sa lansangan, tulad ng pagtutol sa paglilibing sa diktador na si Ferdinand Marcos sa Libingan ng mga Bayani.

Sa pagsisimula ng kaniyang panibagong termino, marami pang haharapin at mga hakbang na dapat tahakin si Tan. Taliwas sa pampublikong karakter ng UP, nananatili pa rin ang Socialized Tuition System (STS) na nagkakamal ng salapi mula sa mga estudyante upang punan ang pagkukulang ng pamahalaan sa badyet ng pamantasan. Hamon kay Tan na igiit kasama ng mga estudyante ang libreng edukasyon, gayundin ang mga pangmatagalang solusyon sa iba pang mga suliranin ng UP.

“Ito ang pambansang unibersidad at karapat-dapat lamang na maparito ang mga pambansang minorya.”

Mula sa lansangan na lunan ng mga mobilisasyon ng iba’t ibang sektor, naging espasyo rin ang UP upang paigtingin ang mga labang ito sa nakaraang termino ni Chancellor Michael Tan. Malaki ang naging ambag ng pagiging dalubhasa ni Tan sa larangan ng Antropolohiya at Agham Panlipunan sa mas makataong lapit nito sa pamamahala.

Tampok na rito ang taunang Lakbayan, kung saan halos 3,500 na katutubo mula sa malalayong bahagi ng bansa ang naglakbay patungong Maynila upang igiit ang karapatang pantao at sariling pagpapasya. Nagsilbing tahanan ng mga Lakbayani ang iba’t ibang gusali ng UP at hinigpitan din ang seguridad para sa kanila.

Subalit nang magprotesta ang mga Lakbayani sa harap ng US Embassy noong 2016, binomba sila ng tubig at walang habas na sinagasaan ng trak ng pulis. Agad itong kinundena ni Tan bilang insulto na rin sa pamantasan ang pandarahas sa mga bisitang Lakbayani.

“Ilang karahasan na ang naranasan ko mula pa noong Martial Law, ngayon lang ako nakaranas ng ganitong kalabisan—laban sa mga katutubo,” ani Tan.

Subalit sinundan pa ang kalabisang ito ng estado nang paburan ng Korte Suprema ang pagpapalibing kay dating diktador Ferdinand Marcos sa Libingan ng mga Bayani. Agad itong tinutulan ng UP kasama ng iba pang mga pamantasan sa kilos-protesta sa Katipunan, kung saan isa si Tan sa mga nanguna, maging sa sumunod na malalaking rally.

Isang malaking insulto ang pagpapalibing kay Marcos lalo na’t marami sa mga naging biktima noong Batas Militar ay mga estudyante at guro ng UP. Mananatiling tangan ng pamantasan ang sulo ng pakikibaka na lubos na nag-alab noong Diliman Commune ng 1971, kung saan nagbarikada ang UP laban sa pasismo ng rehimeng Marcos.

Sa pagtahak ni Tan patungong lansangan tangan ang sulo, binuksan at mas inilapit niya ang UP sa taumbayan. Sa ganitong paraan, napupunan ng UP hindi lamang ang karakter nito kundi ang tungkuling paglingkuran ang sambayanan.

“There’s no support for the most valuable resource ng bayan… Kulang na kulang pa rin ang suporta [ng gobyerno] sa mga Iskolar ng Bayan.”

Mariing inililiko ng kakulangan ng suporta ng gobyerno ang karakter ng UP—nanatili sa termino ni Chancellor Michael Tan ang Socialized Tuition System (STS), at maging ang pagtaas ng matrikula at iba pang bayarin.

Tinitingnan ngayon ng pamahalaan ang sistemang STS bilang posibleng pamalit sa libreng matrikula, kung saan may P8.3 bilyong karagdagang pondo na inilaan ng Kongreso para sa mga pampublikong pamantasan. Isinasantabi nito ang katotohanang marami sa mga estudyante ang ginigipit ng sistema, tulad ng pila sa UP ng apela dahil sa misbracketing, at pagkuha ng loan para sa bayarin.

Bagaman maagap si Tan sa pag-uusog ng deadline ng matrikula at pag-apruba sa apela ng mga estudyante para sa full tuition loan, hindi maaring umasa na lamang ang unibersidad sa ganitong panandaliang solusyon.

Bukod sa mga bayarin, malaking problema pa rin ang enrolment sa UP—mula sa kakulangan sa klase hanggang sa pagpalya ng Student Academic Information System (SAIS) na muntik nang humalili sa Computerized Registration System (CRS).

Dahil sa direktang konsultasyon ni Tan, napabagal ang pagpasok ng SAIS sa Diliman, ayon kay Propesor Ramon Guillermo ng Congress of Teachers and Educators for Nationalism and Democracy. Sa halip na pumailalim sa SAIS, naglaan ng P6.5 milyong pondo ang Office of the Chancellor upang paunlarin ang CRS ng UPD.

Bukod sa sistema ng enrolment, tila napabayaan din ang suporta para sa atleta ng bayan.

Kahit pa nakapagtatag si Tan ng Office of Varsity and Sports Affairs, hindi pa rin lubos na natugunan ang mga suliranin ng mga atleta. Mula sa ipinangakong stadium para sa dating Track Oval, nananatiling nakatiwangwang ang binungkal na lupain sa halip na pakinabangan. Dahil dito, kinailangan nilang magrenta sa iba pang lugar mula sa sariling bulsa, at umaasa na lamang sa reimbursement.

“The common denominator: Kailangang may puso. You cannot work as a team in UPD kung wala ka nito.”

Magaling na pangkat ang susi sa likod ng isang matagumpay na liderato. Para kay Chancellor Michael Tan, kaakibat nito ang pagkakaroon ng puso hindi lang sa pamantasan kundi sa buong komunidad ng UP Diliman.

Kahit pa naging Chancellor na si Tan, hindi siya nakalilimot dumaan sa kaniyang dating opisina sa Kolehiyo ng Agham Panlipunan at Pilosopiya (KAPP). Ngunit kahit pa nanggaling si Tan sa larangan ng Arts and Humanities, nananatili pa rin ang kakulangan sa suportang pinansyal at imprastraktura para rito lalo pa’t nasunog ang Faculty Center.

Maayos man ang relasyon ni Tan sa kaniyang mga dating empleyado, marami pa rin sa mga empleyado ng UP ang kontraktwal at may kakarampot na benepisyo.

Noong 2012, mayroong 3,422 ang kontraktwal sa buong UP System, ayon sa tala ng Association of Contractual Employees in UP. Hindi sapat ang sweldong P616 kada araw na kulang sa P1,119 na living wage ng isang pamilyang may anim na miyembro, ayon sa IBON Foundation. Hindi rin sapat ang grocery allowance at rice subsidy dahil marami pa ang pangangailangan ng isang manggagawa tulad ng benepisyong pangkalusugan at edukasyon para sa mga anak na hindi matugunan ng mababang sweldo at kakarampot na benepisyo.

Malaki rin ang epekto ng kakulangan ng faculty lalo na tuwing magsisimula ang panibagong akademikong taon.

Nag-uugat sa kakulangan ng faculty ang kakulangan ng mga klaseng binubuksan tuwing enrolment lalo na sa General Education (GE) subjects. Dagdag balakid pa ang planong pagbababa ng GE units mula 45 patungong 21 units, dahilan sa matatalakay na umano sa senior high school ang ibang mga aralin. Ayon kay Tan, plano nitong magbukas ng 800 faculty items upang mabawasan ang bigat ng trabaho ng mga guro, at mapigilan ang pagbabawas ng GE units.

“We are learning to listen to each other, to open our campus, and even more importantly, our hearts, to the broader communities we belong to, and to the nation.”

Sa pagsisimula ng panibagong termino ni Chancellor Michael Tan, kakailanganin niyang pag-alabin pa ang sulo upang maipagpatuloy ang mga proyektong hindi niya naisakatuparan sa kaniyang unang termino.

Tila buwelo lamang ang unang termino ni Tan. Maikli ang tatlong taon upang sugpuin ang mga problemang kinakaharap ng UP bilang unibersidad at komunidad.

Sa usapin ng mga nasunog na gusali, naglaan na ng P5 milyong pondo ang Office of the Chancellor para sa pagpapagawa ng CASAA. Nasimulan na rin ang pagpapagawa sa natupok na Alumni Center. Pagtutuunan din ng pansin ang pagpapagawa ng mga gusali gaya ng dagdag na dormitoryo at sports complex.

Ngunit hanggang ngayon, nakabinbin pa rin ang mga plano para sa Faculty Center (FC). Ayon kay Tan, isa sa pinakamalaking pagkukulang niya ang hindi natapos na pagsasaayos ng FC. Dagdag pa niya, kasalukuyan pang itinatayo ang mga bagong gusali para sa iba’t-ibang disiplina ng Inhinyeriya, kung kaya matatagalan pa ang paglipat ng Kolehiyo ng Arte at Literatura sa Melchor Hall kung saan sila dapat nakabase, ayon sa Land Use Plan ng 1994.

Matapos ang mga sunog, kailangan ding tumindig si Tan sa usapin ng libreng edukasyon sa UP. Panandaliang solusyon lamang ang pag-aapruba ng tuition loans at deadline extension. Posible ang implementasyon ng libreng edukasyon sa kolehiyo sa paggigiit at pagpapanagot sa gobyerno, kung maglalaan ito ng sapat na pondo nang malaya sa pangungulimbat at maling paggamit.

Mula pamantasan patungong lansangan, tangan pa rin ni Tan ang sulo ng UP Diliman sa kabila ng mga balakid at tangkang pagliko. Subalit hamon sa pagpapatuloy ng kaniyang liderato na lalong mapag-alab ang liyab ng UP—upang higit pang mapaglingkuran ng pamantasan ang sambayanan. ■






Short URL: http://www.philippinecollegian.org/?p=11702

Posted by on Mar 14 2017. Filed under Lathalain / Kultura. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0. You can leave a response or trackback to this entry

Leave a Reply

Recently Commented

  • 03607: Really Kule, you let self-indulgent twits like this guy here write for you? The pretentiousness in this...
  • Ehnn Sebastian: cool.
  • Alfredo: Versatility. U.P. as a credible award giving body. RP Cinema’s Best Actress of All Time By Nonoy L. Lauzon...
  • Kevin: Lahat naman ng akitibista ginagawa ang lahat para atakihin ang admin. lame.
  • Cecilio: You are adding insult to injury